|
Ngày 16 tháng 4 năm 1947 (tức ngày 25 tháng 2 nhuần năm Đinh Hợi), chi đội trưởng Vệ Quốc Quân Bửu Vinh và Thanh Tra Chánh Trị miền Tây Nam Bộ Trần Văn Nguyên, âm mưu mời Ngài đến họp và hăm hại Ngài tại ngọn rạch Đốc Vàng Hạ, nay thuộc xă Tân Phú, tỉnh Đồng Tháp. Trong lúc họp, Bửu Vinh đă cho quân của Việt Minh phục kích và giết các tự vệ quân của Đức Giáo Chủ. Trong lúc rối loạn, Đức Thầy vẫn b́nh tĩnh, thổi tắt ngọn đèn và ra đi trong đêm tối. Sau biến cố này không một ai rơ tin về Ngài .
Liền ngày sau, Việt Minh đă phát động một chiến dịch đại quy mô nhằm tiêu diệt tất cả các chức sắc PGHH và cán bộ VN Dân Chủ Xă Hội Đảng .
Kể từ ngày Đức Giáo Chủ ra đi cho đến nay 1947 - 2005 là đă 58 năm tṛn, PGHH phải liên tục tự vệ để sống. Đoàn thể PGHH vẫn một ḷng tin tưởng rằng không một thế lực nào có thể hăm hại được Đức Giáo Chủ và Ngài sẽ trở về để hoàn tất sứ mạng thiêng liêng tại Hội Long Hoa đúng như những lời tiên tri trong kinh giảng.
LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA PHẬT GIÁO H̉A HẢO
******
I.- VỊ-TRÍ ĐỊA-DƯ
Nền Đạo Phật-Giáo Ḥa-Hảo được khai sáng tại làng Ḥa-Hảo, quận Tân-Châu, Tỉnh Châu-Đốc, Nước Việt-Nam, vào thời đó phát-triển mạnh ở Miền Tây Nam-Việt, nhứt là tại các tỉnh Long An, Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang, Vĩnh Long, Bến Tre, Kiên Giang, Cần Thơ, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu và Cà Mau và Thành phố Sài G̣n.
Đặc biệt đây là những tỉnh đồng-bằng thuộc châu-thổ sông Cửu-Long, giáp giới nước Cao-Miên được mệnh danh là vựa lúa của Việt-Nam. Nhờ sự ph́-nhiêu của đất đai, vùng này có khả năng vĩ-đại về nông nghiệp, và có một vai tṛ căn-bản trong nền kinh-tế nông-nghiệp hiện nay của nước Việt-Nam.
Riêng vùng này, gọi chung là Miền Tây hay Đồng Bằng Sông Cửu Long, ngày nay gồm 12 tỉnh là : Long An, Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang, Vĩnh Long, Bến Tre, Kiên Giang, Cần Thơ, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu và Cà Mau với tổng diện tích canh tác lúa là 4,009,000 mẫu tây ; cây hoa màu : 4,500,000 mẫu tây. Tổng sản lượng hằng năm gần 16,000,000 tấn lúa (Thống Kê năm 1999) chưa kể những sản-phẩm hoa-mầu phụ, và ngư-nghiệp, chăn nuôi... Đại-đa-số gạo xuất cảng của Việt-Nam sang các nước cần mua mễ cốc, đă xuất phát tại vùng này.
II.- NGUỒN GỐC
Ngoài sự kiện kinh-tế trên đây, vùng này c̣n có một số dăy núi mà nhiều văn-kiện lịch-sử xưa nay đă lưu-truyền rằng tại đó chứa đựng nhiều điều huyền bí ly-kỳ, nhứt là bảy dăy núi Thất-Sơn tại biên giới tỉnh Châu-Đốc giáp xứ Cao-Miên.
Những điều huyền-bí đó lưu-truyền trong sách vở đến nay chưa ai cắt nghĩa được ngoài sự kiện cụ-thể là chính tại vùng Thất-sơn này đă phát-xuất, từ năm 1849 một vị Phật Sống tức Đức Phật-Thầy Tây-An, sáng lập tông-phái Bửu-Sơn Kỳ-Hương, và sau này vào năm 1939, cũng một vị Phật Sống khác là Đức Thầy Huỳnh-Phú-Sổ, tiếp nối truyền-thống Bửu-Sơn Kỳ-Hương mà khai sang mối đạo Phật-Giáo Ḥa-Hảo, cũng tại một địa-điểm gần dẫy Thất-Sơn.
Tuy là Phật-Giáo Ḥa-Hảo mới ra đời từ 1939 đến nay, nhưng đă có nguồn gốc tông-phái từ 1849, tức là trên một trăm năm nay.
Đức Phật Thầy Tây-An đă nổi danh khắp Miền Nam Việt-Nam, là một vị Phật Sống và một nhà ái-quốc, cũng như sau này Đức Huỳnh Giáo-Chủ Phật-Giáo Ḥa-Hảo cũng được người Việt-Nam tôn sùng là một vị Phật Sống xuống thế cứu đời, đồng thời cũng là một nhà Cách-mạng quốc-gia chơn-chánh. (xin xem Tiểu-Sử và Giáo-Lư của Đức Huỳnh-giáo-chủ.)
III.- SỐ TÍN-ĐỒ PHẬT-GIÁO H̉A-HẢO
Tổng-số tín đồ P.G.H.H. được ước lượng vào khoảng trên 5 triệu người trong toàn quốc, đại diện là tỉ-số 38% trên tổng dân-số 16,133,434 người của Đồng Bằng Sông Cửu Long.
Có những tỉnh như An Giang, Đồng Tháp, Cần Thơ, Vĩnh Long, Bạc Liêu tín-đồ Phật-Giáo Ḥa-Hảo lên đến 90% dân-số; ở các tỉnh khác, tỷ-số này thay đổi từ 10 đến 60%.
Nếu các tín-đồ Phật-Giáo Ḥa-Hảo tham-gia các cuộc bầu-cử ứng-cử trong nhiệm-vụ đại-biểu nhân-dân, th́ họ sẽ chiếm được đại đa số ghế. Tỷ-dụ trong cuộc bầu cử Hội-đồng hàng Tỉnh 1965, tại các tỉnh An-giang, Châu-Đốc, tất cả các đại-biểu nhân-dân đều là tín-đồ Phật-Giáo Ḥa-Hảo; và tại các tỉnh Kiến-phong, Vĩnh-long, Phong-dinh, tín-đồ P.G.H.H. đă chiếm 80% số ghế. Tỷ-số này cũng đă được thể hiện trong cuộc bầu cử Quốc-Hội Lập-Hiến Việt-Nam Cộng-Ḥa ngày 11-9-65, và liên danh đắc-cử nhiều phiếu nhứt trong toàn-quốc là liên danh của tín-đồ P.G.H.H. tỉnh An-giang.
IV.- ĐẶC-TÍNH PHẬT-GIÁO H̉A-HẢO
Hiện nay Phật-Giáo Ḥa-Hảo là một trong số 4 tôn-giáo quan trọng nhứt ở Việt-Nam. Với khối quần-chúng trên 5 triệu người P.G.H.H. không những có tánh-chất của một khối quần-chúng tâm-lư sắt-son tin-tường nơi giáo-lư cao-siêu của Đức Huỳnh-giáo-chủ, mà c̣n thêm có tổ-chức thành hàng-ngũ, hệ-thống chặt-chẽ để chịu đựng mọi thử thách cam-go mà tự tồn và phát-triển.
ĐẶC TÍNH THỨ NHẤT : nằm trong truyền-thống Bửu-Sơn Kỳ-Hương đến Phật-Giáo Ḥa-Hảo là một nền đạo Phật gần gũi với ĐẠO LƯ DÂN TỘC (NHÂN-HIẾU-TRUNG-NGHĨA)
Trên phương-diện Nhân-sinh và Xă-hội, người ta cũng nhận định rằng bản chất thuần phác của ngưởi nông-dân cho họ có căn-bản thuận-lợi để tu-học theo đạo Phật và thấm nhuần đạo lư làm người sống trong quan hệ với gia đ́nh, xă hội, đất nước để rèn luyện trở thành những hạt giống tốt gieo trồng cho một tương lai toàn thiện, toàn mỹ sau này. Tuy gốc Đạo bám rễ trên tầng lớp nông dân nhưng từ đó các lớp tín hữu sau nhờ tiếp thu nền học vấn tiên tiến đă và đang vươn lên đến đỉnh trí tuệ để đóng góp cho đời bàn tay, khối óc của họ.
ĐẶC TÍNH THỨ HAI : Phật-Giáo Ḥa-Hảo cũng như Bửu-Sơn Kỳ-Hương đều chủ-trương tu-hành tại-gia. Bởi v́ các vị Giáo-chủ nay đă nghĩ rằng đạo Phật không những chỉ truyền-bá ỏ thiên-non mà c̣n phải phát-triển rộng-răi đến mọi gia-đ́nh.
Do đó các tín đồ P.G.H.H. không bắt buộc cạo đầu vào chùa, ĺa bỏ mọi việc ngoài thế-gian, mà họ vẫn ở tại gia-đ́nh, sống như mọi người công-dân khác, với nếp sống b́nh-dị trong nông-nghiệp, đồng thời tu hành theo giáo-lư Đức Thích-Ca.
Tôn-chỉ tu-hành của Phật-Giáo Ḥa-Hảo là HỌC PHẬT TU NHÂN, tức là noi theo giáo-lư chơn-truyền của Đức Phật mà tu sửa con người, để vừa làm tṛn bổn-phận trong cơi đời đang sống, vừa dọn thân-tâm cho trong sáng đề được siêu-thăng vào cơi Tịnh-độ Cực-lạc, giải-thoát khỏi ṿng luân-hồi.
Để thi hành tôn-chỉ Học Phật Tu Nhân, người các tín đồ P.G.H.H. phải tích cực thực hiện Tứ-Ân, tức bốn điều ân lớn là:
Ân Tổ-Tiên Cha-mẹ
Ân Đất-Nước
Ân Tam-Bảo (Phật, Pháp, Tăng)
Ân đồng-bào nhơn-loại
(Xin xem Sấm Giảng quyển 6 do Đức Huỳnh Giáo-Chủ viết)
Cũng trong đường lối đó, người tín đồ P.G.H.H. đă tỏ ra tích cực tu-hành đồng thời cũng tích-cực hy-sinh v́ đất nước, khi quốc-gia hữu-sự.
ĐẶC TÍNH THỨ BA : là sự canh-tân phương pháp hành-đạo nhằm loại trừ mọi h́nh thức rườm-rà mê-tín dị-đoan. Đặc tính canh-tân này có mục đích loại bỏ âm-thinh sắc-tướng để phát-dương phần tinh-túy của Đạo Phật, đúng theo chánh-pháp vô-vi của Đức Phật.
Đạo Phật-Giáo Ḥa-Hảo chủ-trương canh-tân như sau:
Không cất chùa đúc tượng thêm, ngoài những ngôi chùa đă sẳn có. Ai giầu ḷng từ-thiện th́ nên phát tâm bố-thí, cứu-trợ kẻ nghèo-khổ, th́ hơn là cất chùa lớn đúc tượng cao.
Không chấp nhận thầy cúng, thầy lễ, thấy bói, thầy phù-thủy, cũng không dâng cúng chè-xôi thực-phẩm cho Phật, v́ Phật không dùng những của hối-lộ đó.
Không dùng cờ phướn, lầu kho, đốt giấy tiền vàng bạc, phí-tổn vô-ích . . .
Không khóc lóc hay làm linh đ́nh lúc tang ma, mà chỉ im lặng cầu nguyện cho linh hồn kẻ chết được siêu thoát.
Không ép hôn, thách thức tiền cưới hay tiệc rượu linh-đ́nh, v́ sẽ mang nợ, gay hại về sau.
Tóm lại, giáo-pháp Vô-Vi Phật-Giáo Ḥa-Hảo nhằm canh-tân phương-pháp hành-đạo để trở về với Giáo-lư chơn-truyền của-Đức Phật, là tu hành TÂM, chẳng phải ở h́nh-thức nghi-lễ bề ngoài.
V.- SỰ THỜ-PHƯỢNG CỦA PHẬT-GIÁO H̉A-HẢO
Trong chủ trương canh-tân nói trên, sự thờ-phượng trong nhà các tín-đồ Phật-Giáo Ḥa-Hảo thật là giản-dị.
Trên bàn thờ, không có tượng Phật, không có chuông mơ. Chỉ có một tấm Trần bằng vải mầu dà, tượng trưng cho sự ḥa-hợp nhơn-loại, và cho màu-sắc nhà thiền. Đó là bàn thờ Chủ Phật. Dưới bàn thờ Phật là bàn thờ Cửu-huyền Thất-Tổ, ông bà cha mẹ đă khuất. Trước nhà có một bàn thờ lộ-thiên (gọi la Bàn Thông-Thiên) để người tín-đồ cảm thông với Trời-Đất, bốn phương Trời, mười phương Phật.
Không dùng bất cứ thực phẩm nào kể cả trái cây, để cúng Phật, mà chỉ dùng nước lạnh, bông hoa, và nhang. Nước lạnh tượng trưng sự trong sạch, bông hoa tượng-trưng sự tinh-khiết và nhang làm át mùi uế-trược.
Mỗi ngày người tín-đồ P.G.H.H. làm lễ cúng Phật, ít nhứt hai lần, buổi sáng và buổi tối. Trong các ngày rằm, mồng một, ngày vía Chú Phật, họ đến chùa hay hội-quán hành lễ, và nghe kinh-giảng hay nghe thuyết-pháp.
Lúc hành lễ họ không dùng mơ chuông, mà chỉ lâm râm tâm-niệm. Khi nào mắc công việc th́ đến giờ hành lễ họ quay mặt về hướng Tây mà cúng Phật, và khuyến khích nhau ngồi đâu, ở đâu cũng tụng niệm trong tâm.
Ngoài ra trong các Xă, Ấp có những độc-giảng-đường trang-bị máy phóng-thanh, đễ mỗi ngày trong những giờ nhứt định. có những giảng-viên đến đọc kinh giảng hay thuyết-pháp cho người chung quanh cũng nghe.
Độc Giảng Đường Phật-Giáo Ḥa-Hảo là những ngôi chùa thâu-hẹp chỉ để truyền đạo, chứ không phải để cư-trú, nên nhỏ hơn chùa, bởi bản-chất Phật-Giáo Ḥa-Hảo là cư-sĩ tại-gia.
Trước năm 1975, chỗ nào có nhiều tín đồ P.G.H.H. đều có độc-giảng-đường, với nét kiến-trúc đặc-biệt của Phật-Giáo Ḥa-Hảo. Theo kiểm-kê 1965 có 390 Độc Giảng Đường P.G.H.H.
 |