Threads: , Posts: , Members:
Online:

Go Back   Psyche > Tâm Linh, Huyền Bí > Nghiên Cứu và Thảo luận

Reply
 
LinkBack (1) Thread Tools Display Modes
  1 links from elsewhere to this Post. Click to view. #1 (permalink)  
Old 03-14-2010, 08:00 PM
YoYo's Avatar
YoYo YoYo is offline
Super Moderator
 
Join Date: Aug 2007
Posts: 146
Không và sắc trong Phật giáo

Thu San Nguyễn Thế Hùng

Trong Phật giáo có khái niệm “Không và Sắc”, “Hữu và Vô”. Khái niệm ấy đôi khi được giải thích một cách phức tạp. Thường thường, người không theo đạo Phật rất khó hiểu thế nào là “sắc”, thế nào là “không”.

Ngũ hành có thể giải nghĩa “sắc không” một cách giản dị, từ đó cho phép ta hiểu sâu hơn “không sắc”, dần dần tự ḿnh tu tại gia, mang lại niềm hạnh phúc cho chính tâm hồn ḿnh và sự yêu thương cho đồng loại.


“Sắc” là những vật thể hiện hữu có sắc mầu, có h́nh thể, có thể cảm nhận được. Mở rộng ra “sắc” là mọi thứ trên đời. “Không” là mặt đối lập của nó. Mặt đối lập ấy là một thùng chứa “trống không”. Nhưng thùng chứa ấy là cái ǵ, nằm ở đâu? Để t́m bản chất của cái thùng “trống không” ta sẽ phân tích như sau.


Trước hết, ta hăy bắt đầu bằng nhịp điệu tích/tản. Con người hơn mọi vật khác là có tới bốn cấp độ tích/tản. Giống như các vật thể vô tri, con người tích/tản trường tế vi. Như cây cối, con người tích/tản khí. Như động vật con người tích/tản chất (thực phẩm). Và hơn cả mọi loài, con người c̣n tích/tản thông tin dưới mọi h́nh thái.


Ta tự hỏi, đối với trường tế vi, khí và chất (dinh dưỡng) ta có thể tích được bao nhiêu. Cái đó tùy người. Nhưng với người to béo và cả người gầy ốm nữa, mỗi chúng ta không thể tích quá nhiều hơn kẻ khác ba loại vật chất ấy. Ba loại vật chất ấy tích vào bao nhiêu th́ phải tản ra bấy nhiêu, để đạt sự cân bằng. Ba quá tŕnh tích/tản đó gọi là tích/tản cân bằng tĩnh. V́ trường tế vi nếu tích/tản không cân bằng th́ ta nóng đổ mô hôi hoặc chết rét. Đối với khí (không khí) cũng vậy, tích nhiều lắm th́ cũng chỉ bằng dung tích của lá phổi, ngược lại khi tích được dưới mức cân bằng ta sẽ phải thở ô xy (khi ốm chẳng hạn), nếu không ta sẽ chết. C̣n chất dinh dưỡng, dù có bổ béo cũng không thể tích quá nhiều.


Tuy nhiên, gọi ba quá tŕnh tích/tản trên là cân bằng tĩnh cũng c̣n hàm nghĩa là có thể tích hơi nhiều hơn tản vẫn chấp nhận được trong thời gian nào đó. Chẳng hạn, nếu tích thực phẩm quá nhiều mà không tản hết (thành dưỡng chất qua thành dạ dày, thành bă thải qua cơ quan bài tiết), th́ lượng dư có thể đọng lại trong các mô mỡ, hoặc sinh thành sỏi thận, hay thành cặn đóng thành mạch máu,… Lượng dư ấy sẽ giết chết ta một cách dần dà, chứ không phải ngay lập tức. Lượng dư của quá tŕnh tích/tản có thể được phép ở lại trong cơ thể một thời gian nào đó. Thời gian lưu trú lượng dư của ba loại tích/tản này rất quan trọng. Nếu ngắn th́ ta khỏe mạnh, hào sảng và minh mẫn, nếu lâu quá th́ ta dần dần mắc bệnh tật, ốm đau.


Như vậy, nếu chúng ta có thể thực hiện ba bậc tích/tản sơ cấp (trường, khí, chất) một cách cân bằng th́ cái thùng chứa thân thể không bị dày vỏ thêm. Nó vẫn là “không”. Trường hợp hai vị thiền sư chùa Đậu, Hà tây, là một minh chứng hùng hồn về cái vỏ không thân xác đó. Thân xác của hai vị này (Vũ Khắc Minh tự là Đạo Chân, Vũ Khắc Trường tự là Đạo Tâm) là mượn của tự nhiên. Khi c̣n sống hai vị thiên sư đă dùng cái vỏ vay mượn đó để thực hiện các phép tích/tản. Khi biết sắp chết họ đă tiến hành phép tích từ từ và tản bằng lửa tam muội để hóa phủ tạng và óc năo, chỉ để lại xương cốt và yêu cầu học tṛ dùng sơn ta và giấy bản bồi đắp thành tượng. Phép “hóa”, mà dân ta dùng một cách thành kính đối với các vị thần thánh, trong trường hợp này chính là phép biến đổi vật chất (phủ tạng, gan ruột, tim óc,…) thành năng lượng, dưới dạng “khí” rồi từ từ tản ra không gian xung quanh. Hai vị thiền sư Đạo Chân và Đạo Tâm thực sự đă đạt đến nghệ thuật bậc cao của phép tích/tản, và tấm gương tích/tản của hai vị chính là bảo bối văn hóa cao quí của dân tộc Việt nam.


Cuối cùng, để t́m ra chân tướng của cái “không” Phật giáo, chúng ta phân tích nhịp điệu tích/tản thông tin. Gặp một Giáo sư trong hành lang trường Đại học, ta dừng lại nói: “Kính chào Giáo Sư”. Đó là tích h́nh ảnh, tản âm thanh. Đọc một quyển sách cũng là tích h́nh ảnh các con chữ và tản ra bài phê b́nh, (chẳng hạn). Đó là tích/tản thông tin. Thời gian lưu của thông tin vừa tích vào tại năo bộ có thể rất dài lâu, chẳng hạn một áng văn thơ tuyệt tác ta có thể nhớ suốt đời. Nhưng thời gian lưu thông tin cũng có thể rất ngắn, như các thông tin về giá vàng lên xuống hàng ngày. Các thông tin lưu trữ được cất vào bộ nhớ, một phần khá lớn ch́m xuống tiềm thức. Nhưng dù có mổ óc ra ta cũng không t́m thấy các thông tin đó dưới dạng vật chất, ngoài những nếp nhăn nhằng nhịt trên hai bán cầu đại năo. Gần như, quá tŕnh tích/tản thông tin không làm cho bộ năo nặng thêm về mặt vật chất. Cho nên, có thể nói quá tŕnh tích/tản thông tin vẫn bảo toàn cái “không” vật chất của bộ năo. Nhưng nếu, tích/tản thông tin để mưu cầu sự giầu có và quyền lực cho cá nhân, th́ khối thông tin đó đă trở thành “sắc”. Khối thông tin tích được đó, ngày đêm quằn quại trong tâm trí ta, hun đúc thành kế hoạch (plan) hoặc âm mưu (conspiracy). Nếu ta không thể tản cái kế hoạch hoặc âm mưu ấy ra th́ tâm hồn ta là “sắc”, không c̣n là “không” nữa. Ngược lại, cái khối thông tin tích lũy được trong tâm trí ta là những tri thức có thể mang đến sáng tạo và yêu thương th́ ta luôn sẵn sàng tản. Lúc đó, hồn ta là “không”, v́ cái tích vào đă được tản ra. Để có thể vươn tới cái “không” Phật giáo th́ phép tích/tản thông tin của con người phải dựa trên cơ sở vị nhân sinh.


Như vậy, con người là một bộ tích/tản. Thân xác ta là bộ tích/tản có công suất hữu hạn, c̣n óc năo ta lại là bộ tích/tản dường như vô hạn.


V́ bộ năo được coi là bộ tích/tản vĩ đại, nên lượng tích tản ấy ngang trời và ngang cả đất nữa. Do đó, con người được coi là một trong tam tài (thiên, địa, nhân). V́ vậy mà người xưa đă ví cái thân xác bé nhỏ của ta ngang với trời đất. (Nhưng, cũng phải mở ngoặc, một đại phú hào như Ḥa Thân bên nhà Thanh Trung quốc, một đời tích biết bao vàng bạc châu báu, biết bao sản vật, nhưng chưa chắc đă được xếp vào hàng tam tài, mặc dù ngài có quyền lực cực kỳ lớn với người và có sở hữu cực kỳ nhiều với vật).


Vậy, chúng ta đă có thể t́m được bản chất của cái thùng chứa “trống không” rồi. Đó chính là thân xác ta và óc năo ta. Lúc ta mới sinh ra đời, bắt đầu khởi hành vào cuộc đời này, cái thân xác bé nhỏ của ta chính là cái thùng chứa trống không theo nghĩa Phật. Nó là “không”, ngay tại khi ta bắt đầu các nhịp điệu tích/tản, bằng tiếng khóc chào đời, bằng hành vi t́m vú mẹ.


Trong quá tŕnh thực hành các nhịp điệu tích/tản bốn cấp, dần dần cái thùng chứa có thể không c̣n là “không” nữa. Nó có thể chứa đầy ḷng tham, sự đố kỵ, mối hận thù,… Tu Phật là làm cho thân xác ta trở về “không”, trở về nguyên vẹn là một cơ phận chuyên dùng để vận hành các quá tŕnh tích/tản. Cái vỏ thùng có thể cân nặng vài chục kilo đấy, nhưng vài chục kilo đó là của mẹ cha ban tặng, và là sự vay mượn của trời đất. Nghĩa vụ của ta trên đời này là tích để rồi tản ra các giá trị mới, sáng tạo ra các công tŕnh làm đẹp cho đời. Nghĩa vụ ấy là dùng “không” sáng tạo ra “sắc”. Tuyệt nhiên không phải là tích “sắc” vào để trở thành giàu có và danh vọng. Làm như vậy, cái vỏ thùng luôn sạch bong, không có bất kỳ hạt bụi tham sân si nào đóng cắn trên thành vách cả. Nghĩa vụ của ta là thực hiện cái ṿng Ngũ hành: Tích, Tản, Sinh (Kim, Thủy, Mộc). Về với Phật, biến ḿnh thành “không” là đi theo con đường của Đạo : “Đạo sinh một, một sinh hai, hai sinh ba, ba sinh vạn vật”. [1]


Vậy, “không” đối với Phật giáo chính là thân xác và tâm trí con người. Nó vốn là “không” khi ta mới sinh thành, nó trở thành”có” khi ta không biết tích/tản một cách đúng mức. Một người tích được nhiều của lắm tiền, mà không tản yêu thương, th́ tâm trí nặng nhọc, không nhẹ nhàng, cái “không” biến thành “sắc”. Khi gột rửa được tham sân si, tâm trí nhẹ nhàng, thân thể thanh thoát, “sắc” dần về “không”. Người mà biết giữ nhịp điệu tích/tản nhịp nhàng, sống ung dung, tự tại, gặp nghịch cảnh vẫn an nhiên th́ dần về cơi Phật, dần về niết bàn, ngay cả khi c̣n tại thế. Họ không phải chờ một thiên đàng sau cái chết.


Vậy, triết lư của Phật chính là biết tích “sắc”, lại biết tản “sắc” để giữ trọn cái “không”.


Theo: Sách: Ngũ hành nhịp điệu sáng tạo: Phật - Nho - Lăo

Source: Phật tá»­ Việt Nam - Phật giĂ¡o Việt Nam - Trang chủ - KhĂ´ng vĂ  sắc trong Phật giĂ¡o

Last edited by YoYo; 03-14-2010 at 08:02 PM.
Reply With Quote
Reply

Thread Tools
Display Modes

Posting Rules
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is On
Smilies are On
[IMG] code is On
HTML code is On
Trackbacks are On
Pingbacks are On
Refbacks are On


LinkBacks (?)
LinkBack to this Thread: http://www.psy-che.net/forum/f7/khong-va-s-c-trong-ph-t-giao-853/
Posted By For Type Date
Psyche - View Single Post - Không và sắc trong Phật giáo Post #1 Refback 09-04-2013 12:38 PM


All times are GMT -7. The time now is 09:05 AM.
[email protected]
A vBSkinworks Design